Maqt’a mana machuyaq (Peter Pan)
Awaq (Autor): J. M. Barrie Qichwaman
t’ikraq (Traductor): Miguel Ángel Pinto Tapia
|
Quechua
(Cusco Collao) |
Castellano |
|
Huk kutis kaq kasqa huk maqt’acha Peter Pan
sutiyuq, payqa manas hayk’appas machuyayta munasqachu. Peter Panqa Manahayuq
Llaqtapi (País de Nunca Jamás) tiyasqa, chaypitaqmi chinkasqa wawakunawan
kuska kawsasqa. |
Había una vez un niño llamado Peter Pan,
quien nunca quería envejecer. Peter Pan vivía en el País de Nunca Jamás,
y allí vivía junto a los niños perdidos. |
|
Huk tutas Peter Panqa Wendy
sutiyuq sipaschap wasinman phawaspa haykusqa. Chaypis huk ch’ini llimp’i
(hada) Campanilla sutiyuq yanapasqa; Peter Panqa Wendyta wawqinkunatapas
Manahayuq Llaqtaman phawaspa pusasqa. |
Una noche, Peter Pan entró
volando a la casa de una niña llamada Wendy. Allí lo ayudaba una
pequeña hada llamada Campanilla; Peter Pan llevó a Wendy y a sus hermanos
volando al País de Nunca Jamás. |
|
Chay suyupiqa imaymana mama
qucha suwakunawan (piratas) tinkusqaku. Hatun umalliqninqa Garfio sutiyuq
karqan, payqa Peter Panpa awqanmi kasqa. Peter Panqa manam imatapas
manchakusqachu, pampakunapitaq suwakunawan maqanakusqa. |
En aquel país se encontraron
con varios piratas. Su gran líder se llamaba Garfio, quien era el
enemigo de Peter Pan. Peter Pan no tenía miedo a nada y peleaba con los
piratas por los campos. |
|
Tukuypiqa, Peter Panqa Garfiota
atipaspa Wendyta wawqinkunatawan wasinman kutichipusqa. Ichaqa, Peter Panqa
Manahayuq Llaqtallamanmi kutipusqa, wiñaypaq maqt’acha kawsananpaq. |
Al final, Peter Pan venció a
Garfio y devolvió a Wendy y a sus hermanos a su casa. Sin embargo, Peter Pan
regresó al País de Nunca Jamás para vivir por siempre como un niño. |
--------------------------------------------------------------------------------
Tapukuykuna: Peter Panpa
kawsayninmanta (Preguntas de comprensión)
Allin kaqta chakatay kay (X)
chakatawan. (Marca
con una X la respuesta correcta).
1. Chiqap kaqmanta tapukuy (Nivel
Literal) ¿Maypitaq
Peter Pan chinkasqa wawakunawan kuska tiyasqa? (¿Dónde vivía Peter Pan con
los niños perdidos?) A) Huk hatun qapaq llaqtap ukhunpim. (En el
interior de un gran pueblo rico). B) Sumaq Manahayuq Llaqta suyupim. (En
el hermoso país de Nunca Jamás). C) Mama quchap ancha ukhu pampanpim.
(En el fondo del mar profundo).
2. Chiqap kaqmanta tapukuy (Nivel
Literal) ¿Pitaq
Peter Panpa awqan (enemigo) mama qucha suwakuna ukhupi kasqa? (¿Quién era
el enemigo de Peter Pan entre los piratas?) A) Garfio sutiyuq hatun pirata
runam. (El hombre gran pirata llamado Garfio). B) Panchu sutiyuq huch’uy
maqt’acham. (El pequeño muchachito llamado Pancho). C) Campanilla
sutiyuq ch’ini llimp’im. (El hada pequeña llamada Campanilla).
3. Hamut’aymanta tapukuy (Nivel
Inferencial) ¿Imaraykutaq
Peter Pan mana machuyayta munasqachu? (¿Por qué Peter Pan no quería
envejecer?) A) Sapa p’unchaw kusisqa pukllakuyta munasqanrayku. (Porque
quería jugar feliz cada día). B) Wasinmanta mama quchaman riyta
munasqanrayku. (Porque quería ir de su casa al mar). C) Wawqinkunawan
yachay wasipi llamk’ayta munaspan. (Porque deseaba trabajar con sus
hermanos en la escuela).
4. Hamut’aymanta tapukuy (Nivel
Inferencial) ¿Imaynataq
Campanilla Peter Panpa kawsayninpi kasqa? (¿Cómo fue Campanilla en la vida
de Peter Pan?) A) Payqa millay awqa runam kasqa. (Ella fue una persona
enemiga malvada). B) Payqa yanapaq masi khumpam kasqa. (Ella fue una
compañera amiga que ayuda). C) Payqa machu yachachiq warmim kasqa. (Ella
fue una mujer profesora vieja).
5. Allin kaqta qhawanapaq tapukuy
(Nivel Criterial) ¿Allinchu
Peter Pan munasqanmanhina maqt’alla kawsasqan? ¿Imanaptin? (¿Está bien que
Peter Pan viviera solo como niño según su deseo? ¿Por qué?) A) Allinmi,
maqt’acha kaspaqa mana imatapas llakikunchu. (Está bien, siendo niño no se
preocupa de nada). B) Manam allinchu, llapanchikmi sapa kutin
machuyananchik. (No está bien, todos debemos envejecer siempre). C) Allinmi,
mama qucha suwakunawan maqanakuypaq. (Está bien, para pelear con los
piratas).
6. Allin kaqta qhawanapaq tapukuy
(Nivel Criterial) ¿Imatataq
qam yachawaq Wendypa kawsayninmanta? (¿Qué podrías aprender de la vida de
Wendy?) A) Mana hayk’appas wasinchikmanta lluqsinapaq. (Para no salir
nunca de nuestra casa). B) Musphana musquykunawanpas kawsay kusisqam.
(Que con sueños asombrosos la vida es feliz). C) Sapa p’unchaw wank’ar
(bombo) tukayta yachanapaq. (Para aprender a tocar el bombo cada día).
--------------------------------------------------------------------------------
Simi Taqi: Peter Pan hawaripi
llamk’achisqa simikuna (Glosario Básico)
• Awaq:
Autor.
• Awqa:
Enemigo.
• Ch’ini
llimp’i / Hada: Hada (adaptación pedagógica).
• Hawariy:
Cuento.
• Khumpa
/ Masi: Compañero / Amigo.
• Machuyay:
Envejecer / Crecer (en edad).
• Mama
qucha suwa / Pirata: Pirata (lit. ladrón del mar).
• Maqt’acha:
Niñito / Muchachito.
• Phaway:
Volar / Correr.
• Suyu
/ Llaqta: País / Lugar.
• T’ikraq:
Traductor.
No hay comentarios:
Publicar un comentario